Debaty sejmoweIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie stanowiska resortu wobec dążenia koncernów zagranicznych do przejęcia własności polskich cukrowni

   W odpowiedzi na interpelację poselską pana posła Janusza Dobrosza dotyczącą stanowiska resortu odnośnie do dążenia koncernów zagranicznych do przejęcia własności polskich cukrowni zawartą w piśmie z dnia 24 kwietnia 2001 r. znak: SPS-0202-6363/01 uprzejmie informuję, co następuje.    W myśl przepisów ustawy o regulacji rynku cukru i przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym sektor cukrowniczy podlega prywatyzacji. Problem polega na wyborze nabywców, którzy będą nie tylko skłonni kupić akcje od skarbu państwa, ale również zainwestować środki finansowe w rozwój branży. Wiąże się to szczególnie z koniecznością głębokiej restrukturyzacji sektora, aby mógł spełniać warunki ostrej konkurencji. Z drugiej strony Polska to znaczących rozmiarów rynek zbytu cukru oraz rozwinięta baza surowcowa. Stąd duże zainteresowanie zachodnich koncernów.    Realizowane dotychczas procesy restrukturyzacji i prywatyzacji regionalnej spółek cukrowych wykazały, iż nie ma w Polsce dostatecznego kapitału zainteresowanego inwestycjami w branży cukrowniczej. Udział polskiego kapitału w prywatyzacji jest wysoce pożądany, gdyż zyski z działalności gospodarczej zazwyczaj są ponownie inwestowane w kraju, a ponadto odprowadzany jest podatek. Ponadto inwestor krajowy lepiej zna specyficzne uwarunkowania branży, co pozwala ograniczyć możliwość wystąpienia konfliktów.    Pochodzenie kapitału nie ma natomiast istotnego znaczenia z punktu widzenia rozmiarów działań w zakresie restrukturyzacji branży cukrowniczej i jej skutków dla pracowników i plantatorów. Restrukturyzacja jest sprawą pilną i musi być realizowana bez względu na to, kto zostanie właścicielem cukrowni. W przypadku zachodnich inwestorów o znacznych zasobach kapitału możliwe jest wynegocjowanie korzystnych warunków osłon i innych działań zmniejszających dolegliwości dla pracowników i plantatorów wynikające z restrukturyzacji.    Wykonując wolę Sejmu RP oraz postulaty środowisk rolniczych i związków zawodowych pracowników, minister skarbu państwa przedłożył Radzie Ministrów projekt zmian strategii prywatyzacji przemysłu cukrowniczego uwzględniający powstanie spółki Polski Cukier i zaoferowanie akcji tej spółki wyłącznie plantatorom i pracownikom. Z obliczeń analityków wynika, że tak powstały podmiot złożony z 25 do 28 cukrowni zachowuje możliwość funkcjonowania na rynku i jest konkurencyjny wobec pozostałych podmiotów. W koncepcji tej nie występuje inwestor strategiczny. Nabywcą akcji zostaną plantatorzy buraka cukrowego oraz pracownicy. Co więcej, statut spółki oraz odpowiednie zapisy prawne uniemożliwią obrót tymi akcjami poza kręgiem plantatorów i pracowników. Nie wyklucza się udziału inwestorów w zagospodarowaniu zbędnego majątku cukrowni, które z przyczyn ekonomicznych wygaszą produkcję cukru. Możliwa jest, jak się wydaje, emisja obligacji celem sfinansowania niektórych procesów restrukturyzacyjnych oraz udział inwestorów pasywnych - instytucji finansowych, które nie miałyby wpływu na decyzje w spółce, ale czerpałyby zyski z dywidendy.    Polityka ekonomiczna państwa jako główny cel posiada zapewnienie podmiotom gospodarującym warunków do stabilnego rozwoju, a obywatelom prawa do godnego życia. Zasady te dotyczą również sektora cukrowniczego. Dlatego też wybór strategii prywatyzacji tej branży poprzedzony jest tak dużą ilością prac analitycznych i konsultacji.    O nabycie akcji polskich cukrowni ubiegają się trzy firmy niemieckie, francuska i brytyjska. Nawet w przypadku spełnienia ich oczekiwań żaden z inwestorów nie przekroczy 20% udziału w rynku. Ponieważ firmy te konkurują ze sobą, nie zachodzi obawa monopolizacji rynku, a z pewnością nie istnieje zagrożenie rekolonizacją. Udział projektowanego przez Ministerstwo Skarbu Państwa podmiotu Polski Cukier w krajowym rynku cukru przekracza 40%, co stanowi istotny element stabilizujący.    Włączenie do struktury spółki Polski Cukier cukrowni Śląskiej Spółki Cukrowej w chwili obecnej jest niemożliwe z uwagi na zawartą umowę zbycia akcji tej spółki i oczekiwanie na ostateczne rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy wyrażenia zgody na nabycie akcji spółki przez inwestora zagranicznego. Ponadto z uwagi na sfinalizowany proces prywatyzacji cukrownie tej spółki nie zostały objęte analizami, stąd trudno oszacować skutki ekonomiczne włączenia ich do Polskiego Cukru. Nadmienić należy, iż sytuacja ekonomiczno-finansowa tych cukrowni jest zdecydowanie gorsza od przeciętnej w kraju. Wysokie zadłużenie i niskie parametry techniczne większości z nich w sposób istotny mogą podwyższyć koszty restrukturyzacji w ramach podmiotu Polski Cukier. Stąd włączenie Śląskiej Spółki Cukrowej do spółki Polski Cukier winno być poprzedzone przeprowadzeniem dodatkowych analiz.    Minister    Aldona Kamela-Sowińska    Warszawa, dnia 17 maja 2001 r.